میدان گازی پارس جنوبی؛ ثبت رکوردی تاریخی در زمستان ۱۴۰۴
میدان گازی پارس جنوبی؛ ثبت رکوردی تاریخی در زمستان ۱۴۰۴

میدان مشترک پارس جنوبی در زمستان ۱۴۰۴ با ثبت تولید روزانه ۷۳۰ میلیون مترمکعب گاز غنی، رکوردی تاریخی در بیش از دو دهه بهره‌برداری خود بر جای گذاشت؛ رکوردی که در اوج مصرف زمستانی، معنایی فراتر از یک عدد دارد و به‌عنوان نماد اقتدار عملیاتی صنعت گاز کشور شناخته می‌شود. به گزارش خبرنگار خبرنما این […]

میدان مشترک پارس جنوبی در زمستان ۱۴۰۴ با ثبت تولید روزانه ۷۳۰ میلیون مترمکعب گاز غنی، رکوردی تاریخی در بیش از دو دهه بهره‌برداری خود بر جای گذاشت؛ رکوردی که در اوج مصرف زمستانی، معنایی فراتر از یک عدد دارد و به‌عنوان نماد اقتدار عملیاتی صنعت گاز کشور شناخته می‌شود.

به گزارش خبرنگار خبرنما این دستاورد راهبردی با تکیه بر اجرای تعمیرات اساسی گسترده، توسعه فازهای مرزی، حفاری چاه‌های جدید و بهینه‌سازی تجهیزات محقق شد؛ مجموعه اقداماتی هماهنگ که نه‌تنها از افت طبیعی تولید جلوگیری کرد، بلکه ظرفیت برداشت را به بالاترین سطح تاریخ این میدان رساند.

ستون فقرات انرژی کشور

پارس جنوبی، به‌عنوان بزرگ‌ترین میدان گازی جهان، سال‌هاست ستون اصلی تأمین انرژی ایران به‌شمار می‌آید. در روزهای سرد سال که مصرف گاز به اوج می‌رسد، این میدان نقشی تعیین‌کننده در حفظ پایداری شبکه سراسری، تأمین سوخت نیروگاه‌ها و استمرار فعالیت صنایع ایفا می‌کند.

در شرایطی که میدان وارد نیمه دوم عمر خود شده و افت طبیعی فشار مخزن آغاز شده است، ثبت رکوردهای پیاپی در زمستان‌های ۱۴۰۳ و ۱۴۰۴ نشان می‌دهد مجموعه‌ای از تدابیر فنی، مدیریتی و عملیاتی توانسته روند طبیعی کاهش تولید را مهار و حتی مسیر رشد را هموار کند.

عبور از سقف‌های تاریخی تولید

به گفته محسن پاک‌نژاد، وزیر نفت، برداشت گاز از این میدان مشترک در سمت ایران به ۷۳۰ میلیون مترمکعب در روز رسیده است. او این موفقیت را در شرایط سخت تحریم، تکیه‌گاهی مطمئن برای مدیریت انرژی زمستان ۱۴۰۴ توصیف کرد.

روند رکوردشکنی از زمستان ۱۴۰۳ آغاز شد؛ جایی که تولید روزانه به ارقام ۷۱۰، ۷۱۲، ۷۱۴ و ۷۱۶ میلیون مترمکعب رسید. این مسیر در سال ۱۴۰۴ نیز ادامه یافت و پس از ثبت ارقام ۷۱۸، ۷۲۲، ۷۲۳، ۷۲۵ و ۷۲۷ میلیون مترمکعب، سرانجام در بهمن‌ماه، سقف تاریخی ۷۳۰ میلیون مترمکعب شکسته شد.

نبرد با افت فشار؛ افزایش تولید در نیمه دوم عمر میدان

کاهش فشار مخزن به‌طور طبیعی باید به افت تولید منجر شود، اما اجرای تعمیرات اساسی هدفمند، حفاری چاه‌های جدید و بهینه‌سازی تجهیزات، این روند را معکوس کرد. نتیجه، نه‌تنها مهار افت تولید، بلکه افزایش ظرفیت برداشت در حساس‌ترین مقطع سال بود.

انقلاب بهره‌وری در دریا

در سال ۱۴۰۴ تعمیرات اساسی ۳۵ سکوی فراساحلی در مدت ۱۷۹ روز انجام شد؛ عملیاتی که با حدود ۱۶۰ هزار نفرساعت کار و صدور بیش از ۱۶ هزار دستور کار همراه بود. این در حالی است که در سال پیش از آن، تعمیرات ۳۳ سکو طی ۲۰۷ روز انجام شده بود.

کاهش زمان تعمیرات به افزایش حدود یک میلیارد و ۵۰۰ میلیون مترمکعبی برداشت گاز غنی و تحویل روزانه معادل ۲۱ میلیون مترمکعب گاز بیشتر به شبکه سراسری انجامید؛ نمونه‌ای موفق از ارتقای بهره‌وری بدون نیاز به سرمایه‌گذاری‌های سنگین توسعه‌ای.

جهش در فازهای مرزی؛ رشد ۱۰۰ درصدی تولید فاز ۱۱

توسعه فاز ۱۱ به‌عنوان آخرین فاز توسعه‌نیافته میدان با جدیت دنبال شد. با ورود دهمین حلقه چاه موقعیت SPD11B به مدار تولید، برداشت روزانه این فاز به ۲۴.۳ میلیون مترمکعب رسید؛ رشدی بیش از ۱۰۰ درصد نسبت به ابتدای فعالیت دولت چهاردهم.

همچنین در فاز ۱۳، بهره‌برداری از یک حلقه چاه جدید، تولید روزانه را بیش از ۱.۵ میلیون مترمکعب افزایش داد و عملیات اسیدکاری گسترده روی چاه‌های سکوی SPD13B نیز به بهبود چشمگیر جریان‌دهی انجامید.

در فاز ۱۴ نیز تکمیل دو حلقه چاه جدید، حدود ۴ میلیون مترمکعب به ظرفیت روزانه افزود و با وجود آسیب‌های ناشی از حمله به زیرساخت‌های انرژی، بازسازی سریع واحدهای آسیب‌دیده، تاب‌آوری عملیاتی صنعت گاز کشور را به نمایش گذاشت.

چاه‌های درون‌میدانی؛ نسخه سریع افزایش تولید

بهره‌برداری از چهار حلقه چاه در قالب طرح حفاری درون‌میدانی، حدود ۷ میلیون مترمکعب به ظرفیت برداشت روزانه افزود و با تکمیل دو حلقه دیگر، ۳.۵ میلیون مترمکعب ظرفیت جدید ایجاد شد. اگرچه این ارقام در مقیاس کل میدان محدود به نظر می‌رسد، اما از منظر مدیریت افت تولید، اهمیتی راهبردی دارد.

توسعه ناوگان حفاری و بهینه‌سازی تجهیزات

افزایش تعداد دکل‌های حفاری به ۱۰ دستگاه، بازطراحی کیج شیر کاهنده در سکوهای فاز ۱۹ و تمرکز بر تکمیل چاه‌های نیمه‌تمام، در مجموع به عملیاتی شدن ۱۴ حلقه چاه جدید و ایجاد حدود ۲۵ میلیون مترمکعب ظرفیت تولید پایدار روزانه انجامید.

فراتر از یک رکورد

ثبت عدد ۷۳۰ میلیون مترمکعب در روز، صرفاً یک رکورد آماری نیست؛ این عدد نماد هم‌افزایی دانش فنی، مدیریت بهره‌ور و تلاش شبانه‌روزی متخصصان صنعت نفت و گاز کشور است.

پارس جنوبی در زمستان ۱۴۰۴ نشان داد که حتی در نیمه دوم عمر خود نیز می‌تواند تکیه‌گاه مطمئن امنیت انرژی کشور باشد؛ میدانی که با عبور از سقف‌های تاریخی، نقش حیاتی خود را در حفظ تراز گازی و جلوگیری از ناترازی انرژی بیش از پیش تثبیت کرده است