تاب‌آوری در خط مقدم سلامت نفت
تاب‌آوری در خط مقدم سلامت نفت

آمادگی همه‌جانبه در برابر بحران‌ها وقوع شرایط بحرانی و تهدیدات خارجی، ضرورت بازنگری اساسی در سازوکارهای ارائه خدمات درمانی و تقویت آمادگی مراکز بهداشت و درمان، به‌ویژه در مناطق حساس جنوبی کشور را بیش از پیش آشکار ساخت. سازمان بهداشت و درمان صنعت نفت با اتخاذ رویکردی پیشگیرانه و تقویت روندهای خدمات‌رسانی، توان پاسخ‌گویی خود […]

آمادگی همه‌جانبه در برابر بحران‌ها

وقوع شرایط بحرانی و تهدیدات خارجی، ضرورت بازنگری اساسی در سازوکارهای ارائه خدمات درمانی و تقویت آمادگی مراکز بهداشت و درمان، به‌ویژه در مناطق حساس جنوبی کشور را بیش از پیش آشکار ساخت. سازمان بهداشت و درمان صنعت نفت با اتخاذ رویکردی پیشگیرانه و تقویت روندهای خدمات‌رسانی، توان پاسخ‌گویی خود را در شرایط اضطراری به طور چشمگیری افزایش داده است.

در پاسخ به تهدیدات و بحران‌های احتمالی، این سازمان اقدام‌های گسترده‌ای را در دستور کار قرار داده است، از جمله:

  • ذخیره‌سازی راهبردی: تأمین و ذخیره‌سازی ملزومات دارویی و تجهیزات پزشکی ضروری.
  • تجهیز و آماده‌سازی: انجام اقدامات اولیه برای راه‌اندازی بیمارستان صحرایی، تجهیز مراکز درمانی موجود، و آماده‌باش کامل نیروها با لغو مرخصی‌ها و افزایش شیفت‌های کاری.
  • مدیریت اطلاعاتی: به‌روزرسانی بانک اطلاعاتی کارکنان برای تسهیل فراخوان سریع در شرایط اضطراری.
  • تشکیل و تقویت تیم‌های واکنش سریع: راه‌اندازی تیم واکنش سریع، به‌روزرسانی چارت فرماندهی حادثه و ستاد راهبری EOC، و تعیین جانشین برای تضمین تداوم فرماندهی.
  • به‌کارگیری بهینه منابع انسانی: برنامه‌ریزی برای به‌کارگیری کارکنان درمانی شاغل در بخش‌های غیردرمانی در مواقع اضطراری.
  • حمایت روانی و اجتماعی: حضور کارشناس روان‌شناسی در تیم مدیریت بحران برای ارائه حمایت فوری به خانواده‌های مصدومان احتمالی.
  • اولویت‌بندی خدمات: لغو عمل‌های جراحی غیراورژانسی (الکتیو) و آماده‌باش ۲۴ساعته اتاق‌های عمل در طول دوره تهدیدات.
  • آموزش‌های فشرده: برگزاری دوره‌های آموزشی فشرده برای کارکنان درمانی با هدف افزایش مهارت‌های مقابله با شرایط بحرانی.
  • سلامت روان و مدیریت استرس: راه‌اندازی سامانه تلفنی مدیریت استرس و اضطراب برای کارکنان و مراجعان.
  • تأمین اقلام حیاتی: تأمین داروهای آنتی‌دوت ضروری و وسایل حفاظت فردی مورد نیاز در حوادث CBRN (شیمیایی، بیولوژیکی، رادیولوژیکی و هسته‌ای).
  • پذیرش رایگان مصدومان: تدوین فرایند پذیرش بی‌قیدوشرط و رایگان مصدومان حوادث جنگ.
  • افزایش آگاهی عمومی: تهیه و توزیع کتابچه فلوچارت‌های مقابله با تهدیدات شیمیایی، و تولید و انتشار پوسترها، استندها و اینفوگرافی‌های آموزشی مرتبط با شرایط بحران.

توسعه زیرساخت‌های درمانی؛ هم‌گام با مدیریت بحران

سازمان بهداشت و درمان صنعت نفت در کنار تمرکز بر مدیریت بحران، توسعه و بهسازی زیرساخت‌های درمانی را نیز با جدیت دنبال کرده است:

  • پروژه‌های عمرانی کلیدی: پیگیری عملیات اجرایی بیمارستان‌های جدید آبادان (پیشرفت ۹۵%)، مسجدسلیمان (پیشرفت ۸۲%) و تروماسنتر عسلویه (پیشرفت ۵۰%).
  • تمدید و بازسازی: تمدید پروانه بیمارستان نفت تهران، تحویل موقت پروژه‌های محوطه بیمارستان آغاجاری، و بازسازی و نوسازی اورژانس اهواز و درمانگاه رشت.
  • گسترش ظرفیت‌ها: افتتاح بیمارستان جدید گچساران و افزایش ظرفیت تخت در بیمارستان‌ها، کلینیک‌های تخصصی و درمانگاه‌ها.
  • مدیریت عملیاتی EOC: برقراری کشیک EOC توسط مدیران ارشد بیمارستان‌ها برای رسیدگی سریع به مشکلات احتمالی حوزه درمان و پیگیری روند فعالیت واحدهای پشتیبانی پاراکلینیکی.
  • تأمین نیروی پشتیبان: تأمین نیروی پشتیبانی مورد نیاز، به‌ویژه در بخش اورژانس بیمارستان‌ها، با استفاده از ظرفیت مراکز سلامت خانواده و مراکز سلامت کار.
  • استانداردسازی پروتکل‌ها: در اختیار قرار دادن فلوچارت‌ها و دستورالعمل‌های بحران و پدافند شیمیایی به پزشکان طب اورژانس و پرستاران.

آموزش؛ ستون فقرات تاب‌آوری

آموزش و توانمندسازی نیروی انسانی به عنوان یکی از محورهای اصلی فعالیت این سازمان، نقشی کلیدی در افزایش تاب‌آوری ایفا می‌کند:

  • تربیت مربی و دوره‌های تخصصی: برگزاری دوره تربیت مربی فوریت‌های پزشکی (TOT) و دوره‌های آموزشی فلوچارت‌های تشخیص و درمان مواجهه با عوامل شیمیایی برای پزشکان و پیراپزشکان.
  • آمادگی زیستی و شیمیایی: طراحی و تدوین دستورالعمل مدیریت پدافند زیستی در تأسیسات صنعت نفت و آموزش ۲۷ مربی برای پاسخ به مراجعان اورژانس‌های شیمیایی.
  • پژوهش و تولید محتوا: اجرای پژوهش‌های علمی، هماهنگی برای پشتیبانی از خدمات بهداشت و درمان در استان هرمزگان، و تولید محتوای علمی و برگزاری وبینارهای آموزشی درباره بیماری‌های نوپدید (ام‌پاکس، تب دانگ، آنفلوانزا، کووید-۱۹) و موضوع‌های مرتبط با پدافند زیستی و شیمیایی.
  • همکاری‌های علمی و آموزشی: امضای تفاهم‌نامه آموزشی، پژوهشی و درمانی با دانشگاه علوم پزشکی بقیهالله الاعظم(عج) در حوزه آمادگی و توانمندسازی پدافندی.

نوسازی ناوگان و توسعه خدمات سلامت

در کنار اقدامات آموزشی و زیرساختی، نوسازی تجهیزات و توسعه خدمات درمانی نیز با جدیت دنبال شده است:

  • گسترش دسترسی به دارو: اخذ مجوز تأسیس ۴۶ داروخانه درمانی در سراسر کشور.
  • ارتقای آمادگی عملیاتی: برگزاری ۱۵ مانور مدیریت مصدومان حوادث.
  • نوسازی ناوگان آمبولانس: خرید ۹۸ دستگاه آمبولانس برای به‌روزرسانی ناوگان درمانی.
  • تجهیزات پیشرفته: خرید تجهیزات پزشکی پیشرفته، دستگاه MRI برای مرکز بهداشت و درمان اهواز، و راه‌اندازی سامانه همراه سلامت الکترونیک نفت.
  • به‌روزرسانی اسناد راهبردی: انجام اقدامات اولیه برای به‌روزرسانی سند راهبردی سازمان با همکاری دانشگاه علامه طباطبایی.
  • اصلاح و افزایش کمک‌هزینه‌ها: بازنگری و اصلاح مبالغ کمک‌هزینه‌های درمانی، ارتوز و پروتز، خدمات دندانپزشکی و توانبخشی، و به‌روزرسانی کمک‌هزینه پیوند کلیه.
  • حمایت از ایثارگران و تعیین تکلیف کارکنان: پیگیری وضعیت ایثارگران بند «د» و کارکنان حراست در انتظار تعیین سمت.
  • تفاهم‌نامه پزشک خانواده: امضای تفاهم‌نامه پزشک خانواده با وزارت بهداشت.

در مجموع، اقدامات سازمان بهداشت و درمان صنعت نفت در دولت چهاردهم، نشان‌دهنده تعهد این سازمان به ارتقای آمادگی در برابر بحران‌ها، توسعه زیرساخت‌های درمانی، نوسازی تجهیزات و توانمندسازی نیروی انسانی است، رویکردی جامع که تاب‌آوری شبکه بهداشت و درمان صنعت نفت را به سطحی نوین ارتقا داده است.

  • نویسنده : نازنین مهدوی کیا