به قلم وحید حاج سعیدی بدون تردید داشتن نگاه آنتولوژیک و ادراکی به مشکلات و مصائب موجود از شیوه های مرضیه و کارآمد در دولت فعلی محسوب می شود. هر چند شاید این مدل نگاه در حل مشکلات با ذائقه ما سازگار نباشد و دچار ثقل هاضمه شویم، ولی علاوه بر حل ریشه ای […]
به قلم وحید حاج سعیدی
بدون تردید داشتن نگاه آنتولوژیک و ادراکی به مشکلات و مصائب موجود از شیوه های مرضیه و کارآمد در دولت فعلی محسوب می شود. هر چند شاید این مدل نگاه در حل مشکلات با ذائقه ما سازگار نباشد و دچار ثقل هاضمه شویم، ولی علاوه بر حل ریشه ای مشکلات، زمینه صرفه جویی ارزی و ریالی گسترده ای را فراهم می سازد و در دراز مدت جلوی بسیاری از مصائب رایج را می گیرد!
یکی از این تکنیک ها که امروزه در دنیا هم سر و صدا به پا کرده است و طرفداران زیادی هم دارد، تکنیک «پنج چرا» یا همان « ۵ why » است که ریشه آن در سیستم تولید تویوتا نهفته است و نشان می دهد که پشت هر مشکل فنی ظاهرا یک مشکل انسانی است. تاریخچه استفاده از “پنج چرا” به شرکت صنایع تویوتا و مغز متفکر آن یعنی ساکیشی تویودا باز می گردد که مبدع این روش و معروف به پادشاه مخترعان ژاپن بود. تکنیک “پنج چرا” به عنوان رویکرد علمی این شرکت برای حل مسأله در بخش های مختلف تولید به کار گرفته شد و روندی شامل چند چرای اساسی است
مهم ترین هدف تکنیک “پنج چرا”، شناسایی و کشف علل ریشه ای یک مشکل برای “پیشگیری از بروز مجدد آن در آینده” به شمار می رود. نکته مهم این است که عدد پنج در این تکنیک، قطعیت ندارد و ممکن است تعداد چراها متغیر باشد. اشاره به عدد پنج به این خاطر است که بر کمیت سوالات برای ریشه یابی تاکید شود. به عنوان مثال صاحب خودروی معیوب باید به این سوالات پاسخ دهد تا رفع عیب به صورت کلی و ادامه صورت صورت پذیرد:
– چرا خودرو به یکباره خاموش شد و دیگر روشن نمی شود؟ عمر باتری تمام شده است.
– چرا عمر باتری تمام شده است؟ زیرا دینام به درستی کار نمی کند.
– چرا دینام به درستی کار نمی کند؟ زیرا مدت زمان زیادی از فعالیت آن گذشته و اقدامی در جهت تعویض باتری صورت نگرفته است.
– چرا اقدامی در جهت تعویض باتری صورت نگرفته است؟ زیرا پول کافی برای تعویض آن در اختیار نبوده است.
– چرا پول کافی برای تعویض باتری در اختیار نبوده است؟ زیرا بخش اعظم حقوق دریافتی خود را صرف خرید لباس های مورد علاقه ام کرده ام.
در این مثال در می یابیم که صاحب خودرو یک بانوی طرفدار مد گرایی و رویکرد «حالا لباس چی بپوشم؟!» است که با خرید لباس های متعدد باعث خرابی خودرو شده و باید جهت جلوگیری از خاموش شدن خودرو، نوع نگاه خود به فلسفه پوشاک را تغییر دهد!
اخیراً استفاده از این مدل در دولت به منظور حل ریشه ای قضیه مشکلات اقتصادی با نتایج چشمگیری همراه بوده تا جایی که شایع شده خود ساکیشی تویودا مبدع این روش از نتایج اعجاب آور آن شگفت زده شده و قصد دارد خط تولید تویوتا را به تولید بشقاب ملامین و گوشتکوب رویی تغییر دهد! اما حل مشکلات اقتصادی با تکنیک پنج چرا:
– چرا مشکلات اقتصادی مردم زیاد شده است؟ چون ارزش پول ملی کم شده است
– چرا ارزش پول ملی کم شده است؟ چون رانت، قاچاق کالا و ارز و سایر مفاسد اقتصادی زیاد شده است
– چرا رانت، قاچاق کالا و ارز و سایر مفاسد اقتصادی زیاد شده است؟ چون در طول این سال ها برخورد مناسب صورت نگرفته است
– چرا برخورد مناسب صورت نگرفته است؟ چون اگر برخورد مناسب صورت می گرفت باعث دلخوری مافیا، اعتراض خودرو سازان، بساز بفروش ها، زمین خواران، رانت خوارها، جنگل خواران، دریا خواران، بیابان خواران، ویژه خواران و …. می شد و فساد جدید تری شکل می گرفت!
– چاره کار چیست؟ باید تلاش کرد مردم آستانه تحمل شان را بالا ببرند!
( درجریان هستید که آقای نوبخت اخیراً فرموده اند: درحالی که دشمنان در تلاش هستند که تابستان داغ را برای مردم ایجاد و به فشارهای تحریمی افزوده کنند، ما در دولت تلاش داریم که با افزایش آستانه تحمل مردم به شکست این پروژه کمک کنیم!)
طوفان فکری را ملاحظه فرمودید. طوفان چه عرض کنم آذرخش، پیچند، تندوزه ، اصلاً انفجار پرتوی فکری را ملاحظه فرمودید! در حقیقت یک تیر و دو نشان است. یعنی با کمترین هزینه و بدون نیاز به ریشه یابی مشکل، برگزاری همایش و مراسم، بگیر و ببند و حتی بدون اینکه کسی مجبور شود، به خاطر رفاقت خودش را از پنجره پائین پرت کند، هم توطئه دشمنان خنثی خواهد شد و هم مشکلات اقتصادی مردم حل می شوند! زیبا نیست؟!
Sunday, 8 September , 2024