ایران در خط مقدم خودکفایی سوخت: پیامدهای صفر شدن واردات گازوئیل
ایران در خط مقدم خودکفایی سوخت: پیامدهای صفر شدن واردات گازوئیل

دستیابی به خودکفایی در تولید سوخت‌های راهبردی، فراتر از یک موفقیت اقتصادی ساده، یکی از ستون‌های اصلی امنیت ملی در دوران بحران‌های بین‌المللی محسوب می‌شود. در همین راستا، تحقق هدف «صفر کردن واردات گازوئیل» از سوی وزارت نفت، ابعادی فراتر از مدیریت تراز تجاری دارد و می‌تواند در شرایط جنگی و تنش‌های ژئوپلیتیک، به عنوان […]

دستیابی به خودکفایی در تولید سوخت‌های راهبردی، فراتر از یک موفقیت اقتصادی ساده، یکی از ستون‌های اصلی امنیت ملی در دوران بحران‌های بین‌المللی محسوب می‌شود. در همین راستا، تحقق هدف «صفر کردن واردات گازوئیل» از سوی وزارت نفت، ابعادی فراتر از مدیریت تراز تجاری دارد و می‌تواند در شرایط جنگی و تنش‌های ژئوپلیتیک، به عنوان یک سپر دفاعی برای حفظ تداوم حیات کشور عمل کند.

فرهاد شهرکی، نایب‌رئیس کمیسیون انرژی مجلس، با تأکید بر اهمیت استراتژیک این موفقیت، خاطرنشان کرد که اگرچه صفر شدن واردات گازوئیل در شرایط عادی یک دستاورد اقتصادی مثبت است، اما در شرایط جنگی و وقوع ناگهانی بحران‌ها، اهمیت آن چندین برابر می‌شود. از دیدگاه وی، کاهش وابستگی به منابع خارجی، کشور را در برابر اختلال در مسیرهای تأمین و محدودیت‌های دسترسی به بازارهای جهانی که معمولاً در زمان جنگ رخ می‌دهد، مصون می‌دارد.

گازوئیل؛ شریان حیاتی لجستیک و کشاورزی

برخلاف تصور عمومی که سوخت را تنها یک محصول نفتی ساده می‌پندارد، گازوئیل در واقع شریان حیاتی زنجیره تأمین و لجستیک یک کشور است. شهرکی با اشاره به نقش چندجانبه این سوخت، تأکید کرد که گازوئیل محرک اصلی ناوگان حمل‌ونقل سنگین، ماشین‌آلات عمرانی، تجهیزات پشتیبانی و بخش وسیعی از ماشین‌آلات کشاورزی است. از این رو، هرگونه کمبود در تأمین این سوخت در اوضاع جنگی، می‌تواند مستقیماً بر جابه‌جایی کالاها، توزیع مواد غذایی و حتی پایداری فعالیت‌های نیروگاهی تأثیر گذاشته و امنیت غذایی و لجستیکی کشور را به مخاطره بیندازد.

تاب‌آوری صنعت پالایش؛ فراتر از تولید

افزایش تاب‌آوری صنعت پالایش و توزیع سوخت کشور، تنها با افزایش تولید محقق نمی‌شود. اگرچه گزارش‌های رسمی از رسیدن واردات گازوئیل به عدد صفر در ماه‌های اخیر حکایت دارد، اما نایب‌رئیس کمیسیون انرژی مجلس بر این نکته تأکید دارد که برای تضمین پایداری این وضعیت، باید یک رویکرد سه‌جانبه یعنی «افزایش تولید»، «ارتقای ظرفیت پالایشگاه‌ها» و «مدیریت هوشمندانه مصرف» به‌طور هم‌زمان دنبال شود.

در همین راستا، سیاست ذخیره‌سازی راهبردی نیز به عنوان مکمل تولید مورد توجه قرار گرفته است. افزایش ذخایر گازوئیل مخصوص نیروگاه‌ها، نشان‌دهنده تلاش برای ایجاد یک حاشیه امنیت کافی است تا در صورت بروز هرگونه اختلال در چرخه تولید یا توزیع، استمرار فعالیت‌های حیاتی کشور تحت فشار قرار نگیرد. به بیانی دیگر، تولید داخلی گازوئیل، پشتوانه‌ای است که امنیت انرژی را در برابر نوسانات و بحران‌های پیش‌بینی نشده تضمین می‌کند.