به گزارش خبرنما به نقل از ایسنا، قرارداد گازی میان ایران و پاکستان باقی مانده از برنامه ای هست که زمانی قرار بود “خط لوله صلح” به گزارش خبرنما به نقل از ایسنا، قرارداد گازی میان ایران و پاکستان باقی مانده از برنامه ای هست که زمانی قرار بود “خط لوله صلح” باشد، قرادادی که […]

به گزارش خبرنما به نقل از ایسنا، قرارداد گازی میان ایران و پاکستان باقی مانده از برنامه ای هست که زمانی قرار بود “خط لوله صلح” به گزارش خبرنما به نقل از ایسنا، قرارداد گازی میان ایران و پاکستان باقی مانده از برنامه ای هست که زمانی قرار بود “خط لوله صلح” باشد، قرادادی که توافق نامه اولیه آن با پاکستان در سال ۱۹۹۵ به امضا رسید و پس از آن در سال ۱۹۹۹، هند نیز به این توافق مشترک گازی ملحق شد. این قرارداد در ۲۰۰۴ بازنگری و جزئیات آن روشن گردید، اما پنج سال بعد، هند با دستاویز هایی در مورد امنیت و نرخ معاهده، نسبت به آن سرد شده و از تعهد سه جانبه کناره گیری نمود.

اما در ماه سپتامبر ۲۰۱۲ ، عملیات اجرایی معاهده آغاز شده و روسای جمهور وقت دو کشور توافق نمودند که در این زمینه مشارکت داشته باشند؛ طبق این مشارکت، در نظر گرفته شده بود که پاکستان نیز خط لوله خود را طی ۲۲ ماه تا مرز ایران بکشد. این قرارداد ۲۵ ساله، ایران را دارای تعهد می کند که صادرات گاز در روز از ظرفیت ۱۴ میلیون مترمکعب را آغاز نموده و آن را در دو مرحله به ۲۱ و ۳۰ میلیون مترمکعب افزایش دهد.

پاکستانی ها از ابتدا بدعهدی کردند

هم چنین طبق این معاهده گازی، قرار گردید با آغاز عملیات لوله گذاری تا سال ۱۳۹۳، صادرات گاز از طریق خط لوله به کراچی آغاز گردد. این قرارداد ۲۵ ساله، ایران را دارای تعهد می کند که صادرات گاز در روز از ظرفیت ۱۴ میلیون مترمکعب را آغاز نموده و آن را در دو مرحله به ۲۱ و ۳۰ میلیون مترمکعب افزایش دهد.

اما عملیات اجرایی خط لوله از سوی پاکستانی ها مدام متوقف می گردید و ازسوی مدیران این کار در پاکستان، اطلاعات ضدونقیضی در مورد میزان پیشرفت پروژه عرضه می گردید. کارشکنی ها و عدم آغاز عملیات اجرایی خط لوله ازسوی پاکستان، در حالی اتفاق می افتاد که ایران از سال ۲۰۱۱ کار خط لوله خود را به اتمام رسانده بود و به اسلام آباد مجال داده بود تا انتهاء ۲۰۱۴ عملیات خط لوله را تکمیل کند. در حالی که حدود یک دهه از قرارداد گازی میان ایران و پاکستان گذشته و بر طبق آن، همه زیرساخت های لازم برای صادرات گاز از ایران به پاکستان از سوی ایران فراهم شده هست، این همسایه شرقی بر بدعهدی خود اصرار می کرد.

برگشت پاکستان به گاز ایران

در این راستا، چند ماه جلو بود که یک مقام نفتی پاکستان اعلام نمود: این احتمال وجود دارد که ماه آینده میلادی، گفتگوها دو کشور بر سر مبحث از سرگیری اجرای خط لوله جابه جایی گاز ایران به پاکستان، آغاز گردد .به گفته وی، قرار بود هیأتی از ایران به پاکستان عزیمت کرده و در این ارتباط با دولت موقت در این کشور، اظهار کرد وگو کند اما تصمیم بر این گردید که این گفتگوها به بعد موکول گردد تا از اثرگذاری آن درنتیجه انتخابات در پاکستان جلوگیری گردد.

دستاویز پاکستان برای بدعهدی

به گفته این مقام مسوول پاکستانی، در ماه ژوئن سال ۲۰۱۶، دولت وقت پاکستان، انجام گفتگوها را به سبب فشارها ازسوی عربستان متوقف نمود و به تعهدها خود در ازای دولت ایران در این زمینه عمل نکرد؛ این مساله موجب گردید تا ایران مبحث شکایت از پاکستان در این زمینه به دادگاه داوری بین المللی را مطرح نماید . اصراری که وزیر نفت را نیز به تعجب انداخت و بر آن داشت تا با ارسال نامه ای به وزیر نفت پاکستان خواهان یک جواب صریح از این کشور گردد. وی قرار هست در روز ۹ آگوست، به عنوان نخست وزیر پاکستان سوگند یاد کند و در همان ماه نخست نیز باید به صورت کامل دولت تشکیل دهد.

اما بازهم جواب مشخصی از سوی این کشور دریافت نکرد و ایران را بر آن داشت تا این پرونده را از مسیر حقوقی پیگیری کند. آمریکا از توافق اتمی با ایران خارج شده و احتمالاً نمایندگان ایران و پاکستان جدول زمان بندی تازه ای برای اجرای این پروژه تعیین خواهند کرد .اگر دو طرف به توافق نرسند و ایران تصمیم بگیرد این مبحث را در دادگاه بین المللی مطرح نماید، پاکستان نیز راه حلی جز دفاع از خود نخواهد داشت. پاکستان به تعهد خود برای ایجاد ۷۸۱ کیلومتر خط لوله جابه جایی گاز در خاک خود عمل نکرده هست اما با توجه به تحریم های سابق آمریکا هیچ کشور یا آژانسی توان ندارد هزینه اجرای این پروژه را تأمین کند.

استقبال ایران از تکمیل خط لوله جابه جایی گاز ایران به پاکستان

در حال حاضر، انتخابات در پاکستان تمام شده و احتمالاً عمران خان به عنوان رهبر حزب، مسیولیت دولت در این زمینه را برعهده خواهد گرفت.

وی قرار هست در روز ۹ آگوست، به عنوان نخست وزیر پاکستان سوگند یاد کند و در همان ماه نخست نیز باید به صورت کامل دولت تشکیل دهد.

پشتیبانی اروپا از تکمیل پروژه خط لوله گازی ایران – پاکستان

این مقام نفتی دولتی پاکستان، این را هم گفته که احتمالاً دو کشور افکار خود را در این زمینه، برروی هم گذاشته تا بتوانند در سایه تحریم های آمریکا و مشی کینه توزانه دولت ترامپ، راهی برای اجرای این پروژه پیدا نمایند.

پاکستان یک کیلومتر هم خط لوله نساخته هست

با این وجود و علی رغم این که پنج ماه از این رخدادهای گذشته، وزیر نفت در آخرین اظهارنظر خود اعلام نمود آمریکا از توافق اتمی با ایران خارج شده و احتمالاً نمایندگان ایران و پاکستان جدول زمان بندی تازه ای برای اجرای این پروژه تعیین خواهند کرد . اما ایران پس از این اظهارنظر، از ادامه مذاکره برای تکمیل خط لوله جابه جایی گاز ایران به پاکستان، استقبال و معاون امور بین المللی و بازرگانی وزیر نفت اعلام نمود که جمهوری اسلامی ایران، انرژی و گاز را عاملی برای توسعه مشارکت های منطقه ای و همبستگی با همسایگان، من جمله پاکستان می داند. امیرحسین زمانی نیا، با اشاره به علامت های مثبتی که جدیدا در این زمینه از دولت منتخب پاکستان رویت می گردد، دنبال کرد: در همین راستا و در شرایط جدید، از ادامه مسیر گفتگوها درباه تکمیل و راه اندازی خط لوله جابه جایی گاز به پاکستان استقبال می نماییم. پاکستانی ها هم اظهار کردند برای گفت وگو خواهیم آمد، اما تاحالا حتی علی رغم این که به گاز ایران احتیاج دارند، یک کیلومتر خط لوله هم نکشیده اند؛ در حالی که جمهوری اسلامی ایران، بیشتر از یک میلیارد دلار در این راستا سرمایه گذاری کرده هست.

نتیجه عدم اجرای پروژه

قبل از این، ایران در ماه فوریه سال ۲۰۱۸، پاکستان را تهدید کرده بود که مبحث عدم اجرای تعهدها این کشور در ازای خط لوله صلح را به دادگاه بین المللی خواهد کشاند. طبق توافق انجام شده، پاکستان باید به ازای روزانه تأخیر، در اجرای تعهدها خود یک میلیون دلار به ایران جریمه بپردازد. بخش ایرانی خط لوله آی پی (IP) حتی اتحادیه اروپا هم از تکمیل پروژه خط لوله گازی ایران – پاکستان پشتیبانی کرد و سفیر اتحادیه اروپا در پاکستان اعلام نمود که این نهاد در مورد تکمیل پروژه خط لوله انقال گاز ایران به پاکستان اعتراضی ندارد.

انتهای پیام