احیای واحد TGT پالایشگاه تهران؛ نقطه عطفی در مهندسی زیست‌محیطی و بهره‌وری انرژی
احیای واحد TGT پالایشگاه تهران؛ نقطه عطفی در مهندسی زیست‌محیطی و بهره‌وری انرژی
با احیای واحد تصفیه گازهای پسماند (TGT) در پالایشگاه نفت تهران پس از ۱۳ سال توقف، بازدهی تبدیل گازهای گوگردی به گوگرد مایع به بیش از ۹۹.۹ درصد رسید؛ اقدامی که علاوه بر کاهش چشمگیر آلاینده‌ها، سالانه حدود هزار میلیارد ریال سود اقتصادی به همراه دارد.

به گزارش خبرنما به نقل از شرکت پالایش نفت تهران، مهدی گروسی، مهندس ارشد واحد تبدیل کاتالیستی و تصفیه نفت‌گاز، از راه‌اندازی موفق واحد تصفیه گازهای پسماند (Tail Gas Treating Unit – TGT) پس از ۱۳ سال توقف خبر داد. این واحد با هدف کاهش انتشار گازهای سمی مانند H₂S و SO₂ و افزایش بازدهی فرآیند گوگردسازی، مجدداً وارد مدار بهره‌برداری شد.

در واحدهای گوگردسازی شماره ۲ و ۳ پالایشگاه، گاز هیدروژن سولفید حاصل از فرآیند تصفیه آمین به گوگرد مایع تبدیل می‌شود. با راه‌اندازی مجدد واحد TGT، بازدهی این فرآیند به بیش از ۹۹.۹ درصد افزایش یافته است.

نوآوری در طراحی و راه‌اندازی بدون کمپرسور

پس از بروز لرزش شدید در کمپرسور گاز گردشی و خروج واحد از سرویس در سال ۱۳۹۶، تیم مهندسی پالایشگاه با الگوبرداری از تجربه پالایشگاه تبریز، روش جدیدی برای راه‌اندازی بدون کمپرسور و اجکتور طراحی کرد. این روش با بازنگری در دستورعمل‌های فنی و اصلاح فرآیندها، در بهمن ۱۴۰۲ با موفقیت اجرا شد.

در فاز نخست، تزریق گاز Tail Gas از گوگردسازی شماره ۳ باعث بازیافت روزانه ۹ تن H₂S و تولید ۸ تن گوگرد شد. در فاز دوم، از تیر ۱۴۰۳، تزریق گاز از گوگردسازی شماره ۲ نیز بدون استفاده از کمپرسور آغاز شد و مجموع بازیافت روزانه به ۱۷ تن H₂S و تولید ۱۵ تن گوگرد مایع رسید.

کاهش چشمگیر آلاینده‌ها و سود اقتصادی قابل‌توجه

پیش از راه‌اندازی مجدد، میزان SO₂ در زباله‌سوز پالایشگاه حدود ۳۸۰۰ ppm بود که اکنون به حدود ۷۰ ppm کاهش یافته است؛ کاهشی که نقش مؤثری در جلوگیری از تشکیل باران‌های اسیدی و بهبود کیفیت هوای منطقه دارد.

با توجه به قیمت هر کیلوگرم گوگرد در بورس کالا (۱۸۲,۵۰۰ ریال)، سود سالانه حاصل از بهره‌برداری این واحد حدود ۱۰۰۰ میلیارد ریال برآورد می‌شود.

گروسی این پروژه را نمونه‌ای درخشان از مهندسی خلاق، کار گروهی و تعهد زیست‌محیطی دانست و آن را الگویی موفق برای صنعت پالایش کشور معرفی کرد.