شرایط موجود نشان می دهد با توجه به دیرپذیری بازار مسکن، تورم این بخش به تدریج در حال تطبیق با نوسان بازارهای موازی است. روز گذشته رییس جمهور در دفاع از وزیر ایده ای راه و شهرسازی در صحن مجلس اظهار کرد: دولت در راستای مسکن بدهکار مردم است و باید مسئله ی مسکن را […]

شرایط موجود نشان می دهد با توجه به دیرپذیری بازار مسکن، تورم این بخش به تدریج در حال تطبیق با نوسان بازارهای موازی است.

روز گذشته رییس جمهور در دفاع از وزیر ایده ای راه و شهرسازی در صحن مجلس اظهار کرد: دولت در راستای مسکن بدهکار مردم است و باید مسئله ی مسکن را جبران کند. در راستای ی راه، راه آهن، کشتیرانی و هواپیمایی تقریبا خوب کار شده، اما در راستای مسکن باید جبران گردد.

محمد اسلامی – استاندار مازندران، درحالی سکان هدایت وزارتخانه راه و شهرسازی را بر عهده می گیرد که در روزهای گذشته برنامه های خود را در حوزه مسکن ارایه داد؛ حوزه ای که به گفته ی رییس جمهور، اگر نرخ آن کاهش پیدا نماید، ایران یکی از ارزان ترین کشورهای جهان خواهد گردید. اما مبحث این است که نرخ مسکن در ایران چندان پایین نیست. این مبحث به علل مختلفی من جمله نبود برنامه ریزی مناسب برای تولید مسکن متناسب با درخواست ها و عدم تعادل در پراکنش جمعیت با توجه به نامتوازن بودن توسعه در منطقه های متفاوت ایران ذی ربط می گردد که از صبر این گزارش خارج است.

تلاش دولت ها طی ۴۰ سال گذشته جواب شایسته ای به نبود تعادل در حوزه مسکن نداده است. به صورت مثال در دولت های نهم و دهم که شاهد مداخله حداکثری دولت به عنوان راهکار کلیدی تامین مسکن بودیم و برآیند آن در قالب مسکن مهر نمود یافت، نرخ مسکن ۵۰۰ درصد و نرخ زمین ۷۰۰ درصد در کلانشهر تهران رشد کرد که نشان دهنده عدم دیدار عرضه و درخواست ها بود. مضافا این که دولت پیش از دو میلیون و ۲۰۰  هزار واحد، تنها ۶۹۰ هزار واحد را تحویل داد. مضافا این که دولت پیش از دو میلیون و ۲۰۰  هزار واحد، . همین کلنگ زنی به ایجاد پایبندی برای دولت بعد انجامید و بخش قابل  توجهی از انرژی دولت های یازدهم و دوازدم را صرف مسکن مهر کرد.

پردیس در شرایط اضطرار

دولت قبل، کلنگ زد و رفت! با این که تا به حال یک میلیون و ۶۷۰ هزار واحد مسکن مهر تحویل و ۳۰۰ هزار واحد در فاز اتمام نازک کاری قرار دارند، این طرح دچار کم بودن خدمات روبنایی و زیربنایی زیادی است و پیش از نوسانات ارزی عنوان می گردید که برای تکمیل ۱۱ هزار میلیارد تومان بودجه احتیاج دارد. از میان سایت های مسکن مهر، وضع پردیس با دیگر شهرها فرق دارد. کلنگ مسکن مهر پردیس در سال ۱۳۹۱ به زمین زده گردید و دولت دهم وعده داد ۱۸ ماهه طرح را تحویل دهد اما به سبب توپوگرافی خشن پردیس از یک سو و افزایش هزینه ی خدمات و زیرساخت ها متاثر از سه  برابر شدن نرخ دلار در دولت احمدی نژاد، هزینه ها چند برابر گردید و تعهدها به عهده ی دولت روحانی جای گرفت. هم حالا ۵۰ هزار واحد مسکن مهر پردیس به فاز ی نازک کاری رسیده اما با توجه به پایین بودن سرانه های خدماتی، بازنمایی واحدها به تاخیر  افتاده  است. مضافا این که در هفته های موخر با رشد قیمت  دلار، انتصاب تجهیزات  انتهایی دچار وقفه گردید. با توجه به ماهیت قراردادهای مسکن مهر، تزریق  مراجع دولتی برای ساخت ابنیه حدس نشده است. اما دیرکرد هفت ساله موجب شده تا نرخ ها بالا بردن پیدا نماید. هم حالا با پیگیری هایی که از جانب وزارت راه و شهرسازی شده، مواردی در دستور کار دولت است که کمک هایی از محل های مخصوص صورت گیرد.

با این وجود شرکت عمران شهرهای جدید در شرایطی که با چالش های مسکن مهر، بخصوص در اطراف تهران دست به گریبان است احداث ۵۰ هزار  واحد مسکونی هم چنین از سوی شرکت عمران شهرهای جدید درخواست شده تا در اصلاحیه بودجه ۱۳۹۷ مسکن مهر، بخصوص پردیس مورد توجه قرار گیرد و علی الظاهر نمایندگان مجلس با آن قبول کننده می باشند. با همکاری بخش خصوصی را در دستور کار قرار داده که در صورت اجرا، بخشی  از احتیاج این حوزه را جواب می دهد.

اسلامی: مسکن مهر در اولویت برنامه هایم است

خصوصیت این طرح آن است که برخلاف مسکن مهر برای تامین مالی آن فکر شده و آن نقطه ناتوانی بنیادی را پوشش داده است. وزیر جدید ساختمان دادمان، مسکن مهر را یکی از اولویت های خود می داند. محمد  اسلامی طی روزهای موخر در اتاق بازرگانی بیان کرد: در سه حالت مسکن مهر دچار مشکل است که در هریک از این حالت ها ما با استفاده از حجم استان ها و مقام های محلی تلاش خواهیم نمود تا مسکن مهر را تعیین تکلیف کنیم. قسمتی از مسکن های مهر که تاحالا تحویل داده نشده است به دلیل کاستی هایی است که متوجه سایر دستگاه ها است.

طرح های دولت نیمه تمام مانده است

به طور  مثال طرح مسکن اجتماعی دولت روحانی با کم بودن شدید بودجه دست و پنجه نرم می کرد و این مبحث در برنامه ریزی برای مسکن در سایر حوزه ها تاثیر منفی گذاشت.

به طور  مثال به سبب عدم تخصیص بودجه مناسب هنوز اجرایی نشده و طرح  بازآفرینی شهری با چالش های متعددی روبروست که مهمترین آن به نبود رغبت در بخش خصوصی و اجتناب دستگاه های دولتی از واگذاری زمین ذی ربط می گردد. سازندگان بخش خصوصی نیز با توجه به رکود مسکن متاثر از رشد شدید نرخ ها در دولت های نهم و دهم حضور موثری در بازار مسکن طی پنج سال موخر نداشتند. آمار بیانگر از آن است که در پنج سال گذشته تولید مسکن روند نزولی داشته و جدیدا به یک سوم تقاضای مطلق فرا رسیده است. برآورد زده می گردد که تولید سالیانه ۳۲۰ هزار واحد مسکونی باشد.

رشد ۸۳ درصدی نرخ و کاهش ۳۴ درصدی معاملات

در حالی که بر طبق طرح جامع مسکن، ایران سالیانه دست کم به یک میلیون مسکن احتیاج دارد. بی تعادلی در عرضه و تقاضای مسکن به اضافه رشد بازارهای موازی موجب افزایش نرخ مسکن در ماه های موخر شده است. آخرین آمار که توسط دفتر اقتصاد مسکن وزارت راه و شهرسازی در مهرماه ۱۳۹۷ ارایه شده حاکی  از آن است که علی رغم رشد ۸۳ درصدی نرخ مسکن شهر تهران، معاملات نسبت به ماه مشابه  پارسال ۳۴ درصد کاهش یافته است. در کل کشور اما ۵۹ هزار و ۲۵ قرارداد معامله در مهرماه امضا شده که نسبت به همین زمان در پارسال ۱۹ درصد افزایش  نشان می دهد.

اما با توجه به پیشرو بودن شهر تهران در حوزه ی مسکن، ماه های آینده به احتمال زیاد شاهد کاهش معاملات در کل کشور می باشیم.

شرایط سخت سازندگان

فرشید پورحاجت ـ دبیر محور انبوه سازان ـ می گوید: هم حالا حوزه ساخت و ساز در رکود حضور دارد در شرایط فعلی، محمد اسلامی وزیر راه و شهرسازی برنامه هایی مفصلی برای حوزه مسکن ارایه داده که فارغ از ایده آل بودن آنان باید دید چه طرحی برای اجرا در پیش خواهد گرفت. و شرایط دشواری دارد. در حوزه بافت کهنه برای استفاده از صندوق توسعه ملی پیشنهاد  دادیم که در کمال خوشبختی روز گذشته تفاهم نامه آن انجام گردید. در این حوزه می گردد هزینه های تولید را کاهش داد. اما مصوباتی که گاها در مجلس دنبال می گردد و نیز سمت و سوی تسهیلات، برای حوزه تولید کفایت نمی کند. مراجع به سمت استفاده از صندوق های پس انداز مسکن یکم سوق یافته که در آینده چالش خود را خواهد داشت.

در نتیجه قطعا باید در استفاده از صندوق توسعه ملی برای بافت کهنه تمهیدات لازم صورت گیرد. وی با بیان این که بخش تولید، ابتدا باید وارد فرآیند بازآفرینی گردد اظهار کرد: در فاز ی دوم، واحدها در قالب فروش اقساطی و صندوق های پس انداز مسکن یکم به خریداران واگذار گردد. این سیاست الان وجود ندارد و صندوق توسعه ملی در عمل به سمت صندوق پس انداز مسکن یکم و خرید مسکن شیفت پیدا نموده است. دلیل این است که دولت و مجلس بدرستی نظرات بخش خصوصی را رعایت نکردند.

اسلامی چه در سر دارد؟

وزیر راه و شهرسازی در مورد برنامه های خود در حوزه مسکن توقع داریم وزیر آینده راه و شهرسازی با توجه به این که یکی از وزارتخانه های بزرگ و مؤثر کشور را در اختیار خواهد گرفت سامانی را به وضع موجود بدهد و بخش خصوصی را از بلاتکلیفی که در دو سه ماه پیش ایجاد شده دربیاورد.

می گوید: ساماندهی بافت شهری و روستایی و توسعه زیرساخت ها، توجه و پیگیری وضع مسکن مهر، ایجاد یکپارچگی و همکاری با سایر نهادها و ارگان ها در امر مسکن و شهرسازی و جلوگیری از گسترش حاشیه نشینی در شهرها و ساماندهی بافت های  ناکارآمد در برنامه های عرضه شده قرار دارد.

محمد  اسلامی در مورد افزایش نرخ مسکن و کاهش قدرت خرید مردم بیان می کند: افزایش توان خرید، بهسازی و بالا بردن مسکن تقاضا کنندگان بهمراه ایجاد سازوکار تامین مالی سازندگان از طریق بانک مسکن و طراحی ساز و اقدامات پایدار به منظور تامین مالی، سرمایه گذاری و تحرک در بخش مسکن و سر انجام بازبینی در طرح جامع مسکن به منظور تامین رفاه و عدالت اجتماعی در راستای مسکن مورد ها مورد توجه در خانه دار کردن مردم است.

به روز رسانی طرح جامع مسکن

وی توضیح داد: من جمله وظیفه ها وزارت راه و شهرسازی، تعیین حدود توسعه و حجم شهرهای آینده با توجه به شرایط فرهنگی، اقتصادی و اجتماعی و طرح و تنظیم نقشه توزیع جمعیت و تهیه و تنظیم سیاست ها و خط رفتار های اجرایی و ضابطه های لازم برای هدایت و کنترل شهرنشینی برای تحقق طرح جامع سرزمین با لحاظ اولویت های آمایشی است که باید این وزارتخانه در این زمینه ها ضمن ورود موثر، برنامه ریزی داشته باشد.

اسلامی با اشاره به ضرورت بروز رسانی طرح جامع مسکن با توجه به شرایط موجود، اعتقاد دارد: پشتیبانی از تولید و عرضه مسکن با توجه به قانون ساماندهی، پشتیبانی از خانواده های کم درآمد، خانواده های بی سرپرست و بدسرپرست، زوج های جوان، معلولین جسمی و حرکتی و سایر گروه های هدف مشمول طرح پشتیبانی دولت در قانون ساماندهی با واگذاری زمین با شرایط مناسب موردنظر در برنامه های حدس شده است. رییس جمهور در مورد محمد اسلامی، وزیر راه و شهرسازی در جلسه رای اعتماد مجلس بیان کرد که وی هرجا بوده فردی فعال بوده است. در یک سال گذشته هم جزء استانداران پرتحرک و فعال بوده است.

انتهای پیام